Chris Marker

Daha çok Chris Marker adıyla tanınan Christian François Bouche-Villeneuve (Fransa, 29 Temmuz 1921 – 29 Temmuz 2012); Fransız yazar, şair, aktivist, eleştirmen, fotoğrafçı, gezgin, gazeteci, film denemecisi, multimedya sanatçısı ve belgesel sinemacıydı. Kariyerine, daha sonra bazı temaları ve iş birlikçilerini paylaşacağı *Nouvelle Vague* (Yeni Dalga) akımına paralel ancak ondan ayrı bir konumda bulunan Fransız "Rive Gauche" (Sol Yaka) grubunun bir parçası olarak başladı. Marker, öznel belgesel türünü geliştirmesiyle tanınır ve Fransa'da kolektif sinemanın öncülerinden biri olarak kabul edilir. Filmleri; derinlikli bir anlatıcı sesini bellek, sanat, savaş, siyaset, kültür ve doğaya duyduğu hayranlıkla harmanlayan; şiirsel, deneme türüne yakın ve sıklıkla deneysel nitelikleriyle bilinir. Altmış yılı aşkın çalışma hayatı boyunca dünyayı titiz bir merak, ironi ve şefkatle gözlemlemiş; görüntü manipülasyonu ve montajın yeni biçimlerini sürekli deneyimlemiştir. Aynı zamanda gözlerden uzak duruşuyla da meşhurdu. Uzun yıllar boyunca çok az kişi Chris Marker'ın neye benzediğini biliyordu; fotoğrafının çekilmesinden hoşlanmazdı ve kamuya açık, doğrulanmış bir portresi bulunmuyordu. Nadiren verdiği röportajlarda hayatına dair çelişkili bilgiler vererek sık sık eğlenirdi. Philippe Dubois'nın da belirttiği gibi: "Chris Marker, bir bakıma, bilinmeyen sinemacıların en ünlüsüdür." Resmi web sitesi ise buna şunu ekler: "O, niteliksiz bir adamdan ziyade, biyografisiz bir adamdır." Marker ayrıca Hayao Yamaneko, Jacopo Berenzini, Kosinki, Michel Krasna, Sandor Krasna ve Guillaume-en-Égypte (kedi avatarı) dahil olmak üzere çok sayıda takma ad kullanmıştır; ancak en bilinen kimliği Chris Marker olarak kalmıştır. En önemli eserleri arasında *La Jetée* (1962), *Sans Soleil* (1983), *Far from Vietnam* (1967), *A Grin Without a Cat* (1977), *A.K.* (1985), *Level Five* (1997) ve *One Day in the Life of Andrei Arsenevich* (1999) yer alır. Sanatçı ayrıca *Immemory* (1997) adlı CD-ROM ile interaktif ve dijital medyayı keşfetmiş, *Gorgomancy* adlı bir web sitesi ve *Kosinki* adlı bir YouTube kanalı yürütmüş; çevrimiçi dünya *Second Life* içinde *Ouvroir* adında sanal bir galeri oluşturmuştur.